یکی از مشکلاتی که بسیاری از زنان با آن روبرو هستند مشکل بی اختیاری ادراری است. بسیاری از زنان در زمان سرفه کردن و یا عطسه کردن دچار ریزش ادرار میشوند و یا زمانی که احساس ادرار دارند و به شدت نیاز به ادرار کردن پیدا میکنند ، اما شرایط مناسب برای مراجعه به سرویس بهداشتی را ندارند ادرار آنها بیاختیار میریزد. این عارضه دلایل مختلفی دارد که در ادامه مقاله از دکتر فرزانه درویش زاده ، متخصص زنان و زایمان تهران در رابطه با علائم و روش درمان این مشکب توضیحاتی را قرار دادهایم. بی اختیاری در ادرار یک عارضه است که با بالا رفتن سن افزایش خواهد یافت. اما تنها دلیل آن افزایش سن نیست و دلایل مختلفی نیز برای بروز این عارضه وجود دارد. ابتدا انواع این عارضه را در زنان را برای شما شرح میدهیم.
انواع بی اختیاری ادراری در زنان
چهار نوع از این نوع عارضه وجود دارد که در ادامه به بررسی هر یک خواهیم پرداخت :
بی اختیاری ادراری فوریتی
زمانیکه ریزش ادرار قبل این که فرد بتواند خود را به دستشویی برساند رخ دهد و همراه با حالت فوریت باشد ، بی اختیاری فوریتی گفته میشود و به قدری شیوع آن زیاد است که یک سوم کل موارد بی اختیاری را شامل میشود.
بی اختیاری ادراری مداوم
در این نوع بی اختیاری فرد بهصورت مداوم بدون آنکه احساس فشار و یا فوریتی داشته باشد ، در خواب و بیداری درحال ریزش ادرار است. البته این نوع عارضه اصلا شایع نیست و عموماً پساز عملهای جراحی صورت میگیرد.
بی اختیاری ادراری استرسی
زمانیکه بیاختیاری ادراری با فعالیتهای ورزشی ، عطسه ، سرفه ، زور زدن رخ بدهد ، بی اختياري ادراري استرسی گفته میشود. که عموماً در خانمها شایعتر است و حدود نیمی از موارد را دربر میگیرد.
بی اختیاری ادراری ترکیبی
نوعی از این عارضه وجود دارد که هم با افزایش فشار شکمی و هم با احساس فوریت ریزش ادرار دیده میشود ، که به آن بی اختیاری ادراری ترکیبی گفته میشود و حدوداً سی تا پنجاه درصد این مشکل را شامل میشود.
علت بی اختیاری در ادرار چیست؟
دلایل بی اختیاری در ادرار کردن را میتوان به دو دسته زود گذر و دائمی تقسیم کرد.
بی اختیاری موقتی ادراری
علت بی اختیاری موقتی میتواند موارد زیر باشد :
- بعضی از داروها مانند داروهای آرام بخش و داروهای قلبی
- افزایش حجم مایعات بدن با نوشیدن چای آب و غیره
- کافئین ، نوشابههای گازدار و الکل
- عفونتهای ادراری
- یبوست
بی اختیاری دائمی ادراری
از جمله دلایل ایجاد بی اختیاری دائمی ادرار میتوان به موارد زیر اشاره کرد :
- بالا رفتن سن
- ابتلا به بیماری سنگ مثانه
- ابتلا به بیماری پروستات
- زایمان و حاملگی
- برداشتن رحم
علائم رایج بی اختیاری ادرار
علائم و نشانه های رایج بی اختیاری عبارتند از:
- نشت ادرار هنگام سرفه ، عطسه ، خنده یا ورزش
- احساس میل ناگهانی و غیرقابل کنترل برای ادرار کردن
- تکرر ادرار
- بیدار شدن بارها در شب برای ادرار کردن
- ادرار کردن در هنگام خواب
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم ؟
بسیاری از زنان برای درمان این عارضه به پزشک مراجعه نمیکنند ؛ زیرا بسیار معذب هستند. اما اگر این بی اختیاری زندگی شما را تحتالشعاع قرار داده است حتما باید به بهترین متخصص زنان تهران ، مراجعه کنید. زیرا میتواند این بیماری نشاندهنده زمینه ای جدیتر از سایر بیماریها باشد و همچنین موجب شود فعالیتتان محدود شود. در برخی موارد مخصوصاً در افراد مسنتر ممکن است تعجیل در رسیدن به توالت باعث زمین خوردن و آسیب شود. پس زمانیکه دچار بی اختیاری ادراری شدین حتما به پزشک مراجعه کرده و علت آن را بررسی کنید.
توضیحات دکتر درویش زاده در خصوص قطعی ترین و بهترین روش درمان بی اختیاری ادرار
درمان بی اختیاری ادرار
اگر شما هم جزو افرادی هستید که با بی اختیاری مواجه شدهاید و این مسئله تکرار میشود ، در قدم اول باید به یک متخصص مراجعه کنید و بعد از معاینه شما علت و ریشه مشکل شما بررسی و تعیین شود. علاوه بر معاینه و گرفتن شرححال از بیمار سایر اقدامات مانند آزمایش تجزیه یا کشت ادرار ، بهویژه برای تشخیص عفونت ادرار ، آزمایش خون ، سونوگرافی مثانه و لگن و غیره انجام میشود. در این بیماری تشخیص صحیح علت آن بسیار مهم و تعیینکننده است. پس از آنکه علت آن توسط متخصص مشخص شد میتوان از روشهای درمانی مختلفی استفاده کرد.
انواع روشهای درمانی بی اختیاری ادراری
روشهای مختلفی برای درمان این مشکل وجود دارد که در ادامه به توضیح آن میپردازیم :
- داشتن تحرک کافی و کنترل وزن
- درمانهای دارویی
- درمانهای جراحی
- توانبخشی عضلات لگن
- تغییر رژیم غذایی
- روش تحریک عصبی
- زمانبندی منظم برای دفع ادرار
عوارض بی اختیاری ادرار
بی اختیاری ادرار در صورت عدم درمان ، عوارض زیر را به دنبال خواهد داشت :
- ناراحتی پوستی : از آن جا که طی بی اختیاری ادرار ، همواره پوست ناحیه تناسلی خیس است ؛ افرادی که با این عارضه روبرو هستند با مشکلات پوستی اعم از جوش یا زخم در پوست بخش اندام جنسی مواجه می شوند و در برخی موارد نیز ممکن است دچار عفونت پوستی شوند.
- عفونت مثانه و دستگاه ادراری : بی اختیاری ادراری ، زمینه ابتلا به عفونت های دستگاه ادراری و مثانه را تشدید می کند.
- کاهش کیفیت زندگی : افرادی که با بی اختیاری ادرار مواجه هستند ؛ معمولا در روابط شخصی خود ، روابط اجتماعی و حتی شغلی خود نیز با مشکلات متعددی درگیر خواهند شد.
آیا می توان از بروز بی اختیاری ادرار پیشگیری کرد؟
در صورتی که اقدامات پیشگیرانه را مورد توجه قرار دهید ، به میزان قابل ملاحظه ای خواهید توانست ریسک ابتلا به اختلال بی اختیاری ادرار را کاهش دهید. این اقدامات از قرار زیر می باشند :
- سعی کنید از بالا رفتن وزن خود جلوگیری کنید و همیشه وزن خود را ثابت نگاه دارید.
- از بی تحرکی خودداری نمایید و انجام ورزش را در برنامه روزانه خود بگنجانید.
- یک برنامه سالم غذایی داشته باشید و حتما از سبزیجات و غذاهای غنی از فیبر در سفره غذایی تان استفاده کنید.
- مصرف کافئین را از برنامه غذایی تان حذف کنید و مصرف قهوه ، نوشابه و کلیه خوراکی های حاوی کافئین را به حداقل برسانید.
- از مصرف نوشیدنی های الکلی اجتناب نمایید.
- در صورتی که سیگاری هستید ، نسبت به ترک مصرف سیگار اقدام کنید یا مصرف آن را کمتر کنید.
به طور کلی برخورداری از یک سبک زندگی سالم ، در پیشگیری از بروز بیماری های مختلفی از جمله بی اختیاری ادرار می تواند بسیار موثر واقع گردد و احتمال بروز این بیماری ها را به حداقل برساند.
سوالات متداول در رابطه با بی اختیاری در بانوان
علت اصلی بی اختیاری ادرار چیست؟
علت اصلی بی اختاری ادرار مشکلات عضلات و اعصابی است که به مثانه کمک می کند ادرار را نگه دارد یا دفع کند. همچنین بارداری ، زایمان و یائسگی نیز می تواند دلیل این مشکل باشد.
آیا 3 بار ادرار کردن در شب طبیعی است؟
اگر متوجه شدید که هر شب بیش از دو بار برای ادرار کردن از خواب بیدار می شوید ، ممکن است به وضعیتی به نام شب ادراری مبتلا باشید. این در افراد بالای 60 سال شایع است. شب ادراری زمانی است که نمی توانید نیاز خود به ادرار کردن در شب را کنترل کنید.
دکتر فرزانه درویش زاده ؛ جراح و متخصص زنان ، زایمان و نازایی در تهران و عضو انجمن زنان و مامایی ایران و دارای بورد تخصصی لاپاراسکوپی می باشند. ایشان به عنوان بهترین متخصص هیستروسکوپی و لاپاراسکوپی در استان تهران شناخته می شوند. ضمنا دکتر درویش زاده عضو انجمن FMF انگلستان و عضو کالج زیبایی زنان آمریکا نیز هستند. ایشان در زمینه جراحی های درمانی و زیبایی زنان و مشاوره و درمان ناباروری جزو پیشتازان در این عرصه می باشند.
