خارش واژن

خارش واژن عارضه ای ناخوشایند است که ممکن است برای هر خانمی رخ داده باشد. خارش واژن می تواند نشان دهنده یک عفونت واژینال یا حساسیت به پد ها یا حتی لباس زیر باشد که باید تحت بررسی قرار گیرد. بنابراین در ادامه این مقاله همراه ما باشید تا به طور دقیق با علتها و نحوه درمان خارش واژن آشنا شوید.

علتهای اصلی خارش واژن

واژن یا اندام تناسلی زنان به دلیل وجود رطوبت بسیار حساس بوده و حفظ بهداشت و مراقبت از آن یک امر مهم به شمار می رود. بنابراین علتهای متعددی سبب خارش واژن شده و موجب بروز علائمی چون سوزش ، خارش یا حتی مشاهده ترشحات شود. برخی از این علل عبارت اند از:

• عفونت قارچی واژن: عفونت قارچی یکی از شایع‌ ترین علت خارش واژن است که توسط قارچ کاندیدا ایجاد می‌شود. خارش شدید، ترشحات سفید و پنیری شکل و سوزش از اصلی ترین علائم این عفونت خواهد بود.
• عفونت‌های باکتریایی: این عفونت باکتریایی می‌تواند باعث خارش، بوی ناخوشایند و ترشحات خاکستری یا سفید شود.
• تحریک ناحیه : استفاده از پدهای بهداشتی روزانه ، نوار بهداشتی ها ، شونید ها ، دستمال ها و محصولات عطری، می توانند از مهمترین عوامل خارش و سوزش واژن باشند.
• عفونت‌های منتقله از راه جنسی (STIs): یک عفونت منتقله از راه رابطه جنسی است که می‌تواند باعث خارش، ترشحات زرد یا سبز و بوی ناخوشایند ناحیه تناسلی زنان شود.
• انواع بیماری ها : بیماری هایی نظیر کلامیدیا یا سوزاک نیز می توانند موجب عفونت واژن ، سوزش و خارش آن شود.
• حساسیت: حساسیت ها یا آلرژی به برخی مواد از جمله لاتکس (در صورت استفاده از کاندوم)
• استفاده از برخی دارو ها : برخی از دارو ها از جمله قرص های ضد بارداری می توانند موجب عفونت واژن و در نتیجه خارش آن شوند.
• خشکی واژن: یائسگی یا حتی تغییرات هورمونی که میتواند موجب خشکی واژن شوند ، از دلایل خارش واژن به شمار می روند.
• دوران قاعدگی: استفاده از پد های بهداشتی می تواند موجب خارش واژن شوند.
• زگیل تناسلی: زگیل تناسلی که در اثر انتقال hpv به وجود می آیند می توانند سبب خارش شدید واژن و سوزش آن شوند.

درمان خارش واژن

همانطور که گفته شد ، واژن دارای محیط بسیار حساسی است که مشاهده هرگونه علائم را باید جدی گرفت. برای مثال تغییر در روند ترشحات واژینال یا علائم دیگری چون خارش ناحیه می تواند نشان دهنده انواع عفونت ها باشد که به دست پزشک قابل تشخیص و درمان خواهد بود. بنابراین اصلی ترین راه درمان خار واژن مراجعه به پزشک متخصص خواهد بود.
پزشک در صورت نیاز به بررسی و معاینه ناحیه واژن پرداخته و در برخی موارد برخی آزمایش های لازم را تجویز می کند. بی توجهی به این موضوع می تواند سبب افزایش عفونت ها و پیشروی آن تا رحم و حتی سرطان شود. (در صورت خارش واژن در اثر عفونت شدید)

برخی از روشهای درمان خانگی واژن

برخی از نکاتی که علاوه بر درمان خارش واژن که می توانند سبب پیشگیری از آن نیز باشند عبارت اند از:

• رعایت بهداشت شخصی
• استفاده از لباس زیر نخی و عدم استفاده از پوشیدن لباس‌ زیر های تنگ و چسبان
• پشستشوی مداوم واژن با آب ولرم و اجتناب از استفاده از شوینده های معطر
• پرهیز از استفاده از دوش های واژینال
• استفاده از نوار بهداشتی های مرغوب و تعویض آنها هر دو ساعت
• پرهیز از استفاده از پد های روزانه
• استفاده به موقع از دارو ها (در صورت تجویز)
• پوشیدن دامن و لباس های راحت در زمان استراحت
• کنترل شرایط های استرس زا

خارش واژن بعد از رابطه جنسی

خارش واژن بعد از رابطه جنسی بسیار مهم بوده و باید حتما تحت بررسی قرار گیرد. عواملی چون حساسیت به کاندوم ، عدم استفاده از روان کننده ها، خشکی واژن و وجود عفونت ها از اصلی ترین علتهای خارش واژن به شمار می روند. توصیه می شود بهداشت برای هردو طرف رعایت شده و در صورت خشکی از روان کننده های مخصوص بر پایه آب از جمله لوبریکانت استفاده شود. همچنین در صورت مشاهده هرگونه ترشحات غیر طبیعی یا خونریزی حتما به پزشک مراجعه شود.

علت خارش واژن بعد از رابطه

خارش واژن بعد از رابطه یک مشکل شایع است و معمولاً به دلیل تحریک سطحی پوست و بافت‌های واژن رخ می‌دهد. اصطکاک زیاد هنگام رابطه، خشکی واژن، یا استفاده از مواد محرک مثل ژل‌های روان‌کننده نامناسب، صابون‌ یا شوینده‌های عطری می‌تواند بعد از رابطه باعث سوزش و خارش شود. در بسیاری از موارد، این خارش موقتی است و با شست‌وشوی ملایم با آب ولرم، استفاده نکردن از شوینده‌های عطری و رعایت بهداشت ناحیه برطرف می‌شود. همچنین اگر رابطه بدون پیش‌نوازی کافی انجام شود و واژن خشک باشد، احتمال تحریک و خارش بسیار بیشتر می‌شود.
اما گاهی خارش واژن بعد از رابطه نشانه وجود یک مشکل زمینه‌ای است؛ مانند عفونت قارچی، عفونت باکتریایی، حساسیت به کاندوم لاتکس، آلرژی به روان‌کننده‌ها، یا حتی تغییرات PH واژن. اگر این خارش همراه با ترشح غیرطبیعی، بوی نامطبوع، سوزش هنگام ادرار یا تکرار مداوم پس از هر رابطه باشد، احتمال عفونت بیشتر است و نیاز به بررسی پزشکی دارد. مراجعه به پزشک و درمان به‌موقع باعث می‌شود از پیشرفت عفونت جلوگیری شده و رابطه جنسی با راحتی و سلامت بیشتری ادامه پیدا کند.

علت طولانی شدن خارش واژن

طولانی شدن خارش واژن معمولاً نشانه این است که عامل ایجادکننده خارش، موقتی و سطحی نیست و یک مشکل زمینه‌ای در حال ادامه یافتن است. شایع‌ترین علت آن عفونت‌های قارچی یا باکتریایی درمان‌نشده هستند که اگر سریع درمان نشوند، خارش برای چندین روز یا حتی چند هفته ادامه پیدا می‌کند. استفاده از شوینده‌های معطر، پوشیدن لباس‌های تنگ و نخی نبودن لباس زیر نیز محیطی گرم و مرطوب ایجاد می‌کند که رشد قارچ و باکتری را تشدید کرده و باعث تداوم خارش می‌شود.
از سوی دیگر، طولانی شدن خارش واژن می‌تواند به دلیل آلرژی‌های مزمن باشد؛ مانند حساسیت به پد بهداشتی، کاندوم لاتکس، ژل‌های روان‌کننده یا حتی مواد شوینده لباس. در این حالت تا زمانی که عامل حساسیت حذف نشود، خارش ادامه خواهد داشت. همچنین بیماری‌هایی مثل واژینوز باکتریال، واژینیت تماسی، اگزمای ناحیه تناسلی یا عدم تعادل PH واژن نیز می‌توانند علت این مشکل باشند. اگر خارش بیش از چند روز ادامه داشت یا همراه با ترشح، سوزش، بوی نامطبوع یا درد بود، مراجعه به پزشک ضروری است؛ زیرا درمان نکردن آن می‌تواند مشکل را مزمن‌تر و آزاردهنده‌تر کند.

خارش واژن در زمان تخمک گذاری

خارش واژن در زمان تخمک‌گذاری یک اتفاق نسبتاً شایع است و معمولاً به‌دلیل تغییرات هورمونی این دوره رخ می‌دهد. در میانه چرخه قاعدگی، هنگام تخمک‌گذاری، سطح استروژن افزایش پیدا می‌کند و این تغییرات می‌تواند روی ترشحات واژن، رطوبت و PH آن تأثیر بگذارد. ترشحات در این زمان شفاف‌تر، لغزنده‌تر و کش‌دار می‌شوند و همین تغییر در ترکیب ترشحات ممکن است باعث کمی تحریک، حساسیت یا خارش در ناحیه شود. بسیاری از زنان این حالت را به‌عنوان بخشی طبیعی از چرخه خود تجربه می‌کنند و معمولاً بدون درمان خاصی برطرف می‌شود.
با این حال، اگر خارش واژن در زمان تخمک‌گذاری شدید یا طولانی باشد، ممکن است نشان‌دهنده یک مشکل زمینه‌ای باشد که با تغییرات هورمونی تشدید می‌شود. در این دوره، واژن حساس‌تر است و اگر زمینه‌ای مثل عفونت قارچی، واژینوز باکتریال، حساسیت به لباس تنگ یا رطوبت زیاد وجود داشته باشد، علائم بیشتر خود را نشان می‌دهند.

چه زمان به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر از محصولات آلرژی استفاده میکنید ، مصرف آن ها را متوقف و شرایط جسمانی خود (خارش) را بررسی کنید. یا اگر علاوه بر خارش ، ترشحات غلیظ رنگ از واژن و حتی لکه بینی دارید حتما به پزشک مراجعه کنید. سوزش و درد به همراه خارش واژن هنگام رابطه جنسی نیز از موارد دیگری است که باید توسط پزشک مورد بررسی قرار گیرد.
سخن پایانی
ناحیه تناسلی زنان از پیچیدگی و مراقبت بالایی برخوردار است. بنابراین علائمی چون خارش ناحیه ، سوزش یا علائم غیر طبیعی نیاز به بررسی پزشکی دارد. مراجعه به پزشک زنان را به هیچ عنوان به تعویق نینداخته و خود درمانی نکنید.

دکتر فرزانه درویش زاده

دکتر فرزانه درویش زاده ؛ جراح و متخصص زنان ، زایمان و نازایی در تهران و عضو انجمن زنان و مامایی ایران و دارای بورد تخصصی لاپاراسکوپی می باشند. ایشان به عنوان بهترین متخصص هیستروسکوپی و لاپاراسکوپی در استان تهران شناخته می شوند. ضمنا دکتر درویش زاده عضو انجمن FMF انگلستان و عضو کالج زیبایی زنان آمریکا نیز هستند. ایشان در زمینه جراحی های درمانی و زیبایی زنان و مشاوره و درمان ناباروری جزو پیشتازان در این عرصه می باشند.